Zadkine maakte het beeld in eerste instantie niet specifiek voor Rotterdam maar als een algemeen gedenkteken van de oorlog. Het eerste model maakte hij in terracotta. Dit werd geëxposeerd in Berlijn, maar raakte bij het vervoer ernstig beschadigd. Hij vervaardigde een nieuw model in gips, dat in 1948 te zien was op tentoonstellingen in o.a. Amsterdam. De toenmalige directeur van warenhuis De Bijenkorf, de heer Van der Wal raakte onder de indruk van het beeld. Hij wilde het uitvergroot in brons aan de stad Rotterdam schenken omdat Rotterdam, net als de Bijenkorf, door de oorlog in het hart getroffen was.

Om de Rotterdammers aan het beeld te laten wennen heeft men het tweemaal aan het publiek gepresenteerd: in 1949 in Museum Boymans en 1950 op de manifestatie Rotterdam Ahoy'. Op voorwaarde dat Zadkine zelf de locatie voor het beeld mocht bepalen en dat de schenker anoniem zou blijven werd het beeld aan de gemeente overgedragen. Op 15 mei 1953 werd het beeld onthuld door burgemeester Van Walsum.

Plein 1940 - Het Plein 1940 is een verblijfsplein zonder verkeer in het centrum van Rotterdam. Vanaf het plein kijkt men uit op het buitengedeelte van het Maritiem Museum aan de Leuvehaven die er ten zuiden van ligt. Het plein grenst aan de Blaak en ligt ingeklemd tussen de gebouwen Coopvaert en het Maritiem Museum. Het plein is genoemd naar het beginjaar van de Tweede Wereldoorlog, toen het bombardement op Rotterdam een groot deel van de stad in de as legde. Centraal op het plein staat sinds 1953 het herinneringsbeeld De Verwoeste Stad gemaakt door de Franse beeldend kunstenaar Ossip Zadkine.